Lộ trình ôn thi Aptis 4 tuần dành cho người đi làm

Bốn tuần có đủ để ôn thi Aptis không?

Câu trả lời trung thực: đủ để bạn làm chủ định dạng đề và khai thác tối đa trình độ hiện có, nhưng không đủ để nhảy vọt nhiều bậc CEFR. Trình độ tiếng Anh là thứ tích luỹ theo tháng và năm. Cái mà bốn tuần làm được rất tốt là gỡ những điểm bạn đang mất oan: không quen dạng câu hỏi, quản lý thời gian kém, không biết bố cục bài viết, luống cuống khi nói.

Lộ trình dưới đây thiết kế cho người đi làm, giả định bạn có khoảng 1 đến 1,5 giờ mỗi ngày trong tuần và rảnh hơn vào cuối tuần. Có nhiều thời gian hơn thì nhân đôi khối lượng, ít hơn thì giữ đúng thứ tự ưu tiên và cắt phần luyện thêm.

Tuần 0: một buổi khởi động trước khi bắt đầu

Đừng nhảy thẳng vào học. Hãy dành khoảng 90 phút cuối tuần trước đó để làm bốn việc:

1. Làm một bài kiểm tra thử ở dạng gần với đề thật nhất bạn tìm được, bấm giờ nghiêm túc, không tra từ điển giữa chừng.
2. Chấm và ghi lại điểm từng kỹ năng. Đây là điểm xuất phát, bạn sẽ so lại vào tuần 4.
3. Xác định kỹ năng yếu nhất và kỹ năng dễ kéo điểm nhất. Hai thứ này không phải lúc nào cũng trùng nhau.
4. Đọc qua cấu trúc đề. Bài cấu trúc đề thi Aptis mô tả từng phần và thời lượng.

Khung của Aptis General để bạn dễ hình dung: Grammar & Vocabulary 50 câu trong khoảng 25 phút, Reading 4 phần với 25 câu trong khoảng 35 phút, Listening 25 câu trong khoảng 50 phút, Writing 4 phần trong khoảng 50 phút, Speaking 4 phần trong khoảng 12 phút. Bạn cũng nên hiểu điểm được quy đổi ra sao để biết mình còn thiếu bao nhiêu, bài cách tính điểm Aptis giải thích chuyện này.

Bảng lịch tổng quan 4 tuần

Bảng này là khung, không phải luật. Nếu tuần 0 cho thấy Listening của bạn tệ hơn hẳn phần còn lại, hãy kéo dài thời lượng nghe sang cả tuần 1 và tuần 3.

Tuần 1: dựng nền Grammar và Vocabulary

Phần Grammar & Vocabulary nhiều câu và thời gian khá gấp, nên đây là chỗ dễ ăn điểm nếu bạn có phản xạ tốt, và cũng dễ mất điểm nếu phải suy nghĩ lâu từng câu.

Ngữ pháp: học theo chủ điểm, không học tràn lan

Mỗi ngày một chủ điểm nhỏ, học xong làm bài tập áp dụng ngay trong buổi đó. Những chủ điểm đáng ưu tiên vì hay xuất hiện:

• Thì của động từ và sự phối hợp thì trong câu
• Giới từ đi với động từ và tính từ
• Mệnh đề quan hệ, câu điều kiện
• Từ nối chỉ nguyên nhân, tương phản, bổ sung
• Danh từ đếm được và không đếm được, mạo từ

Từ vựng: mỗi ngày một cụm nhỏ theo chủ đề

Đừng ôm danh sách 100 từ. Mỗi ngày 8-12 từ theo một chủ đề (công việc, sức khoẻ, du lịch, môi trường, công nghệ, giáo dục) là vừa sức và vào đầu chắc hơn.

Với mỗi từ, hãy ghi ba thứ: nghĩa, một collocation đi kèm, và một câu tự đặt. Ví dụ minh hoạ tự soạn: với từ commute, bạn ghi nghĩa "đi lại giữa nhà và chỗ làm", collocation a long commute, và câu "My daily commute takes about forty minutes." Cách này giúp bạn dùng được từ khi nói và viết, chứ không chỉ nhận mặt chữ.

Cuối tuần 1, làm trọn một đề Grammar & Vocabulary có bấm giờ. Quan trọng không phải điểm số, mà là cuốn sổ lỗi sai bạn bắt đầu từ đây.

Tuần 2: Reading và Listening

Đây là hai kỹ năng có kỹ thuật làm bài rõ ràng nhất, nên thường cũng lên điểm nhanh nhất trong ngắn hạn.

Reading: mỗi ngày xử lý kỹ một dạng

Reading có 4 phần với độ khó tăng dần. Việc của tuần này là mỗi ngày làm kỹ một dạng thay vì làm lung tung. Nguyên tắc chung áp dụng được cho mọi phần:

• Đọc câu hỏi trước, rồi mới quét bài để tìm chỗ chứa đáp án.
• Chú ý từ nối, chúng là chìa khoá cho các dạng sắp xếp câu và nối ý.
• Bỏ qua từ mới không ảnh hưởng ý chính. Dừng lại tra từng từ lạ là cách nhanh nhất để hết giờ.
• Không để một câu ngốn quá lâu. Đánh dấu, làm tiếp, quay lại sau nếu còn thời gian.

Listening: nghe chủ động 20 phút mỗi ngày

Nghe chủ động khác hẳn mở tiếng Anh làm nền khi rửa bát. Một buổi 20 phút nên gồm: nghe lần một nắm ý chính, nghe lần hai và ghi lại con số, tên riêng, chi tiết cụ thể, đối chiếu với transcript, rồi nghe lại lần ba đúng chỗ mình nghe hụt. Chi tiết hay bị hỏi thường là số, ngày giờ, địa điểm và những chỗ người nói đổi ý, nên hãy tập bắt riêng các tín hiệu đó.

Tuần 3: Writing và Speaking

Hai kỹ năng này khiến nhiều người sợ nhất, nhưng lại là nơi một cái khung tốt giúp cải thiện rất nhanh, vì bạn không còn mất thời gian nghĩ "bắt đầu thế nào".

Writing: nắm khung, rồi mới lo ý

Bốn phần Writing đi từ trả lời rất ngắn đến bài dài hơn, và phần cuối thường yêu cầu bạn viết hai văn bản với hai giọng văn khác nhau. Đây là chỗ đáng đầu tư nhất.

Mỗi ngày viết một phần theo khung, đặt đồng hồ đúng thời lượng dự kiến. Viết xong, tự soát ba thứ: có trả lời đủ các ý được hỏi không, giọng văn có đúng yêu cầu không, có lặp một cấu trúc quá nhiều lần không.

Speaking: bấm giờ và tự thu âm

Speaking chỉ khoảng 12 phút cho cả bốn phần, nên luyện mà không bấm giờ gần như vô nghĩa. Quy trình một buổi luyện nói:

1. Chọn một câu hỏi, cho mình vài chục giây nghĩ ý.
2. Bật ghi âm, nói đúng thời lượng quy định, không dừng giữa chừng dù nói sai.
3. Nghe lại và ghi ra ba điểm cần sửa: chỗ ngập ngừng, từ lặp, câu cụt.
4. Nói lại chính câu đó lần hai, sửa đúng ba điểm vừa ghi.

Nghe lại giọng mình rất khó chịu trong vài lần đầu, nhưng đó là công cụ tự chấm rẻ và hiệu quả nhất bạn có. Thêm một mẹo cấu trúc: với mỗi câu, hãy tập thói quen trả lời thẳng, rồi giải thích lý do, rồi cho một ví dụ cá nhân. Ba bước này lấp đầy thời lượng tự nhiên và giúp bạn không bị bí.

Tuần 4: tổng duyệt và giữ sức

Tuần cuối không phải lúc học kiến thức mới. Việc của bạn là:

• Thi thử toàn phần một lần, làm liền mạch đúng trình tự và thời gian thật.
• Rà cuốn sổ lỗi sai và tìm ra những lỗi lặp đi lặp lại. Sửa được ba lỗi lặp còn giá trị hơn học thêm ba mươi từ mới.
• Ôn lại danh sách từ vựng, ưu tiên những từ bạn định dùng khi nói và viết.
• Chuẩn bị thủ tục thi. Bài về lệ phí và địa điểm thi Aptis có bảng checklist bạn dùng được luôn.
• Ngủ đủ trong hai đêm cuối. Speaking cần giọng rõ và đầu óc tỉnh táo, thức khuya cày thêm thường lỗ nhiều hơn lãi.

Mẹo giữ nhịp cho người đi làm

Tận dụng thời gian chết. Quãng đường đi làm, lúc xếp hàng, lúc nấu ăn đều là chỗ hoàn hảo cho luyện nghe. Chỉ phần viết và bấm giờ mới cần ngồi bàn.

Quy tắc 25 phút tập trung. Đặt hẹn giờ 25 phút, tắt thông báo, làm đúng một việc, rồi nghỉ 5 phút. Hai đến ba vòng là đủ chỉ tiêu một ngày, và dễ duy trì hơn nhiều so với việc chờ "một buổi tối rảnh hoàn toàn" thường không bao giờ đến.

Ưu tiên kỹ năng kéo điểm nhanh. Khi quỹ thời gian bị cắt đột ngột vì công việc, hãy dồn vào kỹ năng có kỹ thuật làm bài rõ ràng nhất mà bạn đang yếu, thường là Reading hoặc Listening. Phát âm và vốn từ sâu là chuyện dài hạn, không nên đặt cược vào bốn tuần.

Cách không bỏ cuộc giữa chừng. Đặt mức tối thiểu thật thấp: ngày bận nhất chỉ cần 15 phút cũng tính là xong, vì giữ chuỗi ngày liên tục quan trọng hơn giữ khối lượng. Đánh dấu vào lịch để nhìn thấy tiến trình. Và chấp nhận ngày lỡ, vì bỏ một ngày không phá hỏng lộ trình, chỉ có việc tự trách rồi bỏ luôn cả tuần mới phá hỏng.

Câu hỏi thường gặp

Ôn thi Aptis trong 4 tuần có tăng được nhiều bậc CEFR không?

Không nên kỳ vọng như vậy. Bốn tuần đủ để bạn quen định dạng đề, cải thiện kỹ thuật làm bài và khai thác hết trình độ đang có. Việc nâng nhiều bậc CEFR cần thời gian tính bằng tháng hoặc năm với lượng tiếp xúc tiếng Anh đều đặn.

Mỗi ngày cần học bao nhiêu là đủ?

Lộ trình này thiết kế cho 1 đến 1,5 giờ mỗi ngày trong tuần và 2 đến 3 giờ vào cuối tuần. Học đều đặn 60 phút mỗi ngày cho kết quả tốt hơn nhiều so với dồn 7 giờ vào chủ nhật rồi nghỉ cả tuần.

Nên bắt đầu từ kỹ năng nào?

Hãy làm một bài kiểm tra thử ở tuần 0 để biết kỹ năng nào yếu nhất rồi ưu tiên kỹ năng đó. Nếu các kỹ năng ngang nhau, thứ tự trong lộ trình này là hợp lý, vì Grammar và Vocabulary là nền cho cả bốn kỹ năng còn lại.

Tự học có được không hay bắt buộc phải đi học thêm?

Hoàn toàn có thể tự học nếu bạn kỷ luật và có nguồn luyện tập đủ sát định dạng đề. Điểm yếu lớn nhất của tự học là không ai chấm Writing và Speaking cho bạn, nên hãy bù bằng việc tự thu âm nghe lại và tự soát bài theo tiêu chí chấm.

Sát ngày thi có nên học thêm nội dung mới không?

Không nên. Ba ngày cuối hãy dành cho việc rà lỗi lặp lại, đọc lại danh sách từ vựng đã ghi và chuẩn bị thủ tục dự thi. Nhồi kiến thức mới vào phút chót thường chỉ khiến bạn lo lắng thêm mà không kịp biến thành phản xạ.